Jorge Marín en la prensa de la España franquista
DOI:
https://doi.org/10.14198/ALEUA.29822Palabras clave:
Jorge Marín, Josep Manyé, Periodismo, Exilio catalán, Gran Bretaña, Prensa, Franquismo, exilio republicano español, siglo XXResumen
Jorge Marín, pseudónimo para la obra en castellano de Josep Manyé, es uno de los periodistas que, desde su exilio en Gran Bretaña, más difundió en el ámbito hispánico los usos y costumbres de la sociedad inglesa, especialmente desde las emisiones en español y en catalán de la BBC, pero también en la prensa española. Corresponsal de la revista Destino durante dos décadas y media, sus colaboraciones en otras cabeceras durante los años de la dictadura han pasado desapercibidas hasta el momento. Este trabajo se propone recoger cómo fueron estas colaboraciones, insertas, en su mayoría, en el periodismo cultural, y de qué trataban estos textos periodísticos de Marín publicados en la España franquista en cabeceras como Revista, La Vanguardia Española, Historia y Vida y Jano.
Financiación
Este trabajo forma parte del proyecto de investigación La historia de la literatura española: exilio republicano de 1939 e interior (PID2020-115252GB-I00), financiado por el Ministerio de Ciencia e Innovación.Citas
Boix i Navarro, Mercè (2009). «Josep Manyé i Vendrell, Jorge Marín, escriptor i periodista (Barcelona 1908-2000)», Butlletí de l'Arxiu Nacional de Catalunya, 23 (juny), pp. 2-8.
Casasús, Josep María (1993). Periodística catalana comparada. Barcelona: Pòrtic.
Casasús, Josep María (1996). Periodisme català que ha fet història. Barcelona: Proa.
Civit Llort, Ramon (2012). «Destino» I la cultura catalana a les acaballes del franquisme (1966-1975). Tesis doctoral. Barcelona: Universitat de Barcelona.
De la Nuez Santana, José Luís (2018). «Dionisio Ridruejo y sus ideas artísticas en el marco del primer franquismo», Cuadernos de Arte de la Universidad de Granada, 49, pp. 267-283. https://doi.org/10.30827/caug.v49i0.7759
Encina, Juan de la [Rafael Gutiérrez Abascal] (1939). El mundo histórico y poético de Goya. México: Casa de España en México.
Geli, Carles y Huertas Claveria, Josep María (1990). Las tres vidas de «Destino». Barcelona: Anagrama.
Guillamet, Jaume (1996). Premsa, franquisme i autonomia. Crònica catalana de mig segle llarg (1939-1995). Barcelona: Flor del Vent.
Lázaro Sanz, Esther (2020). «Josep Manyé i Vendrell (Jorge Marín)». En Josep Maria Casasús (dir.), Diccionari històric de periodistes catalans. Barcelona: Institut d'Estudis Catalanas. https://dichpc.iec.cat/periodista_un.asp?id_persona=1140 [6 de agosto de 2021].
Madueño, Eugenio (1994). «Ser o no ser (coherente)», La Vanguardia, suplemento Revista (20 de junio), pp. 2-3.
Mainer, José-Carlos (2005). «Los primeros años de Revista (1952-1955): diálogo desde Barcelona». En Jean-Michel Desvois (coord.), Prensa, impresos, lectura en el mundo hispánico contemporáneo. Homenaje a Jean-François Botrel. Burdeos: Université Michel de Montaigne Bordeaux 3, pp. 405-421.
Marín, Jorge [Josep Manyé] (1953a), «El Festival de Edimburgo», Revista. Semanario de información, artes y letras, 73 (3 al 9 de septiembre), p. 5.
Marín, Jorge (1953b). «Las viejas mansiones y los nuevos tiempos», Revista. Semanario de información, artes y letras, 80 (22 al 28 de octubre), p. 5.
Marín, Jorge (1953c). «Oxford y Cambridge», Revista. Semanario de información, artes y letras, 81 (29 de octubre al 4 de noviembre), p. 5.
Marín, Jorge (1953d). «Las operaciones de bolsa a la vista del público», Revista. Semanario de información, artes y letras, 84 (19 al 25 de noviembre), p. 5.
Marín, Jorge (1953e). «La exportación de obras de Arte», Revista. Semanario de información, artes y letras, 85 (26 de noviembre al 2 de dicimebre), p. 5.
Marín, Jorge (1954a). ««La ciudad de la niebla»», Revista. Semanario de información, artes y letras, 91 (7 al 13 de enero), p. 5.
Marín, Jorge (1954b). «Shakespeare en su pueblo natal», Revista. Semanario de información, artes y letras, 102 (25 al 31 de marzo), p. 5.
Marín, Jorge (1954c). «Goya en Londres», Revista. Semanario de información, artes y letras, 115 (24 al 30 de junio), p. 12.
Marín, Jorge (1954d). ««Taxis aéreos»», Revista. Semanario de información, artes y letras, 117 (8 al 14 de julio), p. 12.
Marín, Jorge (1954e). «Escultura y paisaje», Revista. Semanario de información, artes y letras, 119 (22 al 28 de julio), p. 6.
Marín, Jorge (1954f). «Las pesadillas de Bertrand Russell», Revista. Semanario de información, artes y letras, 133 (28 de octubre al 3 de noviembre), p. 5.
Marín, Jorge (1965a). «Ante la nueva etapa parlamentaria británica», La Vanguardia Española, (17 de enero), p. 16.
Marín, Jorge (1965b). «Churchill: el paso de una época», La Vanguardia Española (31 de enero), p. 15.
Marín, Jorge (1965c). «Entre los vaivenes de la marejada política», La Vanguardia Española (21 de febrero), p. 21.
Marín, Jorge (1965d). «El dilema del doctor», La Vanguardia Española (4 de marzo), p. 17.
Marín, Jorge (1965e). «El problema de la inmigración», La Vanguardia Española (9 de marzo), p. 35.
Marín, Jorge (1972a). «La española Lady Smith», Historia y Vida, 57 (diciembre), pp. 57-65.
Marín, Jorge (1972b). «El Real Colegio de Cirujanos de Londres», Jano. Medicina y humanidades, 49 (20 de octubre), pp. 9-14.
Marín, Jorge (1972c). «Nueva disputa sobre el Koh-i-Noor», Jano. Medicina y humanidades, 50 (27 de octubre), pp. 65-66.
Marín, Jorge (1973a). «La Venus de Trafalgar Square», Jano. Medicina y humanidades, 61 (12 de enero), pp. 81-83.
Marín, Jorge (1973b). «Los ingleses y sus perros Garri», Jano. Medicina y humanidades, 71 (23 de marzo), pp. 107-109.
Marín, Jorge (1973c). «Stratford en el aniversario de Shakespeare», Jano. Medicina y humanidades, 75 (20 de abril), pp. 105-116.
Marín, Jorge (1973d). «El enfrentamiento generacional en Inglaterra», Jano. Medicina y humanidades, 67 Extra (27 de abril), pp. 106-108.
Marín, Jorge (1973e). «El anecdotario del Rolls-Royce», Jano. Medicina y humanidades, 81 (18 de mayo), pp. 61-68.
Marín, Jorge (1973f). «El médico y el detective», Jano. Medicina y humanidades, 92 (7 de septiembre), pp. 82-86.
Marín, Jorge (1973g). «La cleptomanía en auge», Jano. Medicina y humanidades, 99 (26 de octubre), pp. 103-109.
Marín, Jorge (1973h). «Churchill vuelve a Westminster», Jano. Medicina y humanidades, 107 (21 de diciembre), pp. 99-101.
Marín, Jorge (1974a). «En el centenario de Somerset Maugham», Jano. Medicina y humanidades, 124 (19 de abril), pp. 101-104.
Marín, Jorge (1974b). «El centenario de la "Cremation Society"», Jano. Medicina y humanidades, 129 (24 de mayo), pp. 87-90.
Marín, Jorge (1974c). «El escultor de nuestro tiempo», Jano. Medicina y humanidades, 133 (21 de junio), pp. 93-98.
Marín, Jorge (1974d). «El centenario de la Unión Postal Universal», Jano. Medicina y humanidades, 155 (13 de diciembre), pp. 79-84.
Marín, Jorge (1975a). «Las memorias de un verdugo», Jano. Medicina y humanidades, 166 (28 de febrero), pp. 77-80.
Marín, Jorge (1975b). «Historia de los cruceros turísticos», Jano. Medicina y humanidades, 170 (28 de marzo), pp. 50-64.
Marín, Jorge (1976a). «Organismo para el entreno de autistas (Londres)», Jano. Medicina y humanidades, 219 (26 de marzo), pp. 93-94.
Marín, Jorge (1976b). «Hace un siglo sonó el teléfono…», Jano. Medicina y humanidades, 220 (2 de abril), pp. 110-113.
Marín, Jorge (1976c). «La actualidad médica en Gran Bretaña», Jano. Medicina y humanidades, 221 (9 de abril), p. 70.
Marín, Jorge (1980a). «En el cincuentenario de la muerte del doctor Ferrán», Jano. Medicina y humanidades, 403 (28 de diciembre de 1979-3 de enero), p. 21.
Marín, Jorge (1980b). «Londres. Las úlceras y la membrana amniótica», Jano. Medicina y humanidades, 404 (4-10 de enero), p. 25.
Marín, Jorge (1979). «Contaminación: El ejemplo de Londres», La Vanguardia (9 de diciembre), p. 8.
Marín, Jorge (1980). «La obra y la vida de Somerset Maugham», La Vanguardia, suplemento (25 de mayo), p. 11.
Marín, Jorge (1988). «Isabel II de Inglaterra, más que una reina», La Vanguardia (21 de octubre), p. 3.
Manyé, Josep (1995). «L'exili britànic», Avui (18 de juny), p. 55.
Núñez Díaz, Pablo (2011). Las colaboraciones de Javier Marías en la prensa. Opinión y creación. Madrid: UNED.
Pujol, Fèlix (1979). «"Jorge Marín", una voz en la BBC», La Vanguardia (24 de noviembre), p. 23.
Pujols Barniol, M. Àngels (1992). «Mossèn Ramon Cunill: un periodista excepcional», L'Erol, 37, p. 53.
Ripoll Sintes, Blanca (2012). «Destino» y la novela española de posguerra (1939-1949). Vigo: Academia del Hispanismo.
Ripoll Sintes, Blanca (2015). «La revista Destino (1939-1980) y la reconstrucción de la cultura burguesa en la España de Franco», Amnis. Revue d'études des sociétés et cultures contemporaines Europe-Amérique, 14. https://doi.org/10.4000/amnis.2558
Sinova, Justino (2006). La censura de prensa durante el franquismo. Barcelona: Debate.
Sintes-Olivella, Marçal y Colomines I Companys, Agustí (2019). «Jorge Marín, el olvidado reportero londinense de Destino», adComunica. Revista Científica de Estrategias, Tendencias e Innovación en Comunicación, 17, pp. 167-186. https://doi.org/10.6035/2174-0992.2019.17.10
Trueta, Josep (1978). Fragments d'una vida. Memòries. Barcelona: Edicions 62. «Secuestro del último número de la revista "Destino"» (1975). La Vanguardia Española (20 de septiembre), p. 27.
Viñas, Ángel (2021). «Una carta al general Mola», InfoLibre (15 de junio). https://www.infolibre.es/noticias/politica/2021/06/15/una_carta_general_mola_121566g_1012.html [6 de agosto de 2021].
Publicado
Cómo citar
Número
Sección
Licencia
Derechos de autor 2026 Esther Lázaro Sanz

Esta obra está bajo una licencia internacional Creative Commons Atribución-NoComercial-CompartirIgual 4.0.



